积分中的三角代换

公式、带有折叠解答的分步例题与练习题

通过示例、详细解答和解释,学习使用三角代换计算积分。页面底部还提供了更多带有解答练习题

在所有例题和练习中,\( c \) 表示积分常数。

用于化简平方根的三角恒等式

从三角恒等式开始:

\[ \sin^2 x + \cos^2 x = 1 \qquad (I) \]

将上述恒等式重写为:

\[ 1 - \sin^2 x = \cos^2 x \]

两边同时开平方根,得到:

\[ \sqrt{1 - \sin^2 t} = |\cos t| \qquad (I') \]

将恒等式 \( \sin^2 x + \cos^2 x = 1 \) 的所有项除以 \( \cos^2 x \)(或重新排列),得到另一个恒等式:

\[ \tan^2 x + 1 = \sec^2 x \qquad (II) \]

对上述恒等式的两边开平方根,得到:

\[ \sqrt{\tan^2 x + 1} = |\sec x| \qquad (II') \]

恒等式 (II) 也可以写为:

\[ \sec^2 x - 1 = \tan^2 x \]

对上述恒等式的两边开平方根,得到:

\[ \sqrt{\sec^2 x - 1} = |\tan x| \qquad (III') \]

A - 计算包含形式为 \( \sqrt{a^2 - b^2 x^2} \) 的表达式的积分

给定表达式:

\[ \sqrt{a^2 - b^2 x^2} \]

在平方根下提取公因式 \( a^2 \),并将 \( |a| \) 移到平方根外面:

\[ \sqrt{a^2 - b^2 x^2} = \sqrt{a^2 \left( 1 - \left(\dfrac{bx}{a}\right)^2 \right)} = |a| \sqrt{1 - \left(\dfrac{bx}{a}\right)^2} \]

进行代换:

\[ \sin t = \dfrac{bx}{a} \]

并将表达式 \( \sqrt{a^2 - b^2 x^2} \) 重写为:

\[ \sqrt{a^2 - b^2 x^2} = |a| \sqrt{1 - \sin^2 t} = |a| |\cos t| \]
例题 1:计算积分 \( \displaystyle \int \dfrac{x^2}{\sqrt{16 - 4x^2}} \, dx \)

例题 1 解答:

将被积函数分母中的表达式 \( \sqrt{16 - 4x^2} \) 重写为:

\[ \sqrt{16 - 4x^2} = \sqrt{16\left(1 - \dfrac{x^2}{4}\right)} = 4 \sqrt{1 - \left(\dfrac{x}{2}\right)^2} \]

三角代换:令 \( \dfrac{x}{2} = \sin t \) 或 \( x = 2\sin t \),从而得到 \( \dfrac{dx}{dt} = 2\cos t \) 或 \( dx = 2\cos t \, dt \);积分变为:

\[ \int \dfrac{x^2}{\sqrt{16 - 4x^2}} \, dx = \int \dfrac{(2\sin t)^2}{4\sqrt{1 - \sin^2 t}} (2\cos t) \, dt \]

利用恒等式 \( \sqrt{1 - \sin^2 t} = |\cos t| \) 进行化简:

\[ = 2 \int \dfrac{\sin^2 t}{|\cos t|} \cos t \, dt \]

由于是不定积分,我们可以假设 \( \cos t \geq 0 \),因此 \( |\cos t| = \cos t \):

\[ = 2 \int \sin^2 t \, dt \]

使用三角恒等式 \( \sin^2 t = \dfrac{1}{2}(1 - \cos 2t) \):

\[ = 2 \int \dfrac{1}{2}(1 - \cos 2t) \, dt = \int (1 - \cos 2t) \, dt \]

计算积分:

\[ = t - \dfrac{1}{2}\sin(2t) + C \]

由于 \( \dfrac{x}{2} = \sin t \),有 \( t = \arcsin\left(\dfrac{x}{2}\right) \)。代回以得到最终答案:

\[ \int \dfrac{x^2}{\sqrt{16 - 4x^2}} \, dx = \arcsin\left(\dfrac{x}{2}\right) - \dfrac{1}{2}\sin\left(2 \arcsin\left(\dfrac{x}{2}\right)\right) + C \]

B - 计算包含形式为 \( \sqrt{a^2 x^2 + b^2} \) 的表达式的积分

给定表达式:

\[ \sqrt{a^2 x^2 + b^2} \]

在平方根下提取公因式 \( b^2 \),并将 \( |b| \) 移到平方根外面:

\[ \sqrt{a^2 x^2 + b^2} = \sqrt{b^2 \left( \left(\dfrac{ax}{b}\right)^2 + 1 \right)} = |b| \sqrt{\left(\dfrac{ax}{b}\right)^2 + 1} \]

进行代换:

\[ \tan t = \dfrac{bx}{a} \]

并将表达式 \( \sqrt{a^2 x^2 + b^2} \) 重写为:

\[ \sqrt{a^2 x^2 + b^2} = |b| \sqrt{\tan^2 t + 1} = |b| |\sec t| \]
例题 2:计算积分 \( \displaystyle \int \dfrac{\sqrt{25x^2 + 4}}{x^4} \, dx \)

例题 2 解答:

将分子中的表达式 \( \sqrt{25x^2 + 4} \) 重写为:

\[ \sqrt{25x^2 + 4} = \sqrt{4\left(\dfrac{25x^2}{4} + 1\right)} = 2 \sqrt{\left(\dfrac{5x}{2}\right)^2 + 1} \]

三角代换:令 \( \dfrac{5x}{2} = \tan t \) 或 \( x = \dfrac{2}{5}\tan t \),从而得到 \( dx = \dfrac{2}{5}\sec^2 t \, dt \);积分为:

\[ \int \dfrac{\sqrt{25x^2 + 4}}{x^4} \, dx = \int \dfrac{2\sqrt{\tan^2 t + 1}}{\left(\dfrac{2}{5}\tan t\right)^4} \left(\dfrac{2}{5}\sec^2 t\right) dt \]

利用 \( \sqrt{\tan^2 t + 1} = |\sec t| \) 进行化简:

\[ = \dfrac{125}{4} \int \dfrac{|\sec t|}{\tan^4 t} \sec^2 t \, dt \]

假设 \( \sec t \geq 0 \),则 \( |\sec t| = \sec t \):

\[ = \dfrac{125}{4} \int \dfrac{\sec^3 t}{\tan^4 t} \, dt \]

用 \( \sin t \) 和 \( \cos t \) 表示:

\[ = \dfrac{125}{4} \int \dfrac{\cos t}{\sin^4 t} \, dt \]

换元:令 \( w = \sin t \),则 \( dw = \cos t \, dt \):

\[ = \dfrac{125}{4} \int \dfrac{1}{w^4} \, dw \]

使用幂法则进行计算:

\[ = -\dfrac{125}{12 w^3} + C \]

反代回 \( w = \sin t \) 和 \( t = \arctan\left(\dfrac{5x}{2}\right) \):

\[ = -\dfrac{125}{12} \cdot \dfrac{1}{\left(\sin\left(\arctan\left(\dfrac{5x}{2}\right)\right)\right)^3} + C \]

利用恒等式 \( \sin(\arctan(x)) = \dfrac{x}{\sqrt{1 + x^2}} \),我们将其化简为:

\[ = -\dfrac{\sqrt{(25x^2 + 4)^3}}{12x^3} + C \]

C - 计算包含形式为 \( \sqrt{a^2 x^2 - b^2} \) 的表达式的积分

给定表达式:

\[ \sqrt{a^2 x^2 - b^2} \]

在平方根下提取公因式 \( b^2 \),并将 \( |b| \) 移到平方根外面:

\[ \sqrt{a^2 x^2 - b^2} = \sqrt{b^2 \left( \left(\dfrac{ax}{b}\right)^2 - 1 \right)} = |b| \sqrt{\left(\dfrac{ax}{b}\right)^2 - 1} \]

进行代换:

\[ \sec t = \dfrac{bx}{a} \]

并将表达式 \( \sqrt{a^2 x^2 - b^2} \) 重写为:

\[ \sqrt{a^2 x^2 - b^2} = |b| \sqrt{\sec^2 t - 1} = |b| |\tan t| \]
例题 3:计算积分 \( \displaystyle \int \dfrac{1}{\sqrt{4x^2 - 9}} \, dx \)

例题 3 解答:

将分母中的表达式 \( \sqrt{4x^2 - 9} \) 重写为:

\[ \sqrt{4x^2 - 9} = \sqrt{9\left(\dfrac{4x^2}{9} - 1\right)} = 3 \sqrt{\left(\dfrac{2x}{3}\right)^2 - 1} \]

三角代换:令 \( \dfrac{2x}{3} = \sec t \) 或 \( x = \dfrac{3}{2}\sec t \),从而得到 \( dx = \dfrac{3}{2}\sec t \tan t \, dt \);积分为:

\[ \int \dfrac{1}{\sqrt{4x^2 - 9}} \, dx = \int \dfrac{1}{3\sqrt{\sec^2 t - 1}} \left(\dfrac{3}{2}\sec t \tan t\right) dt \]

利用 \( \sqrt{\sec^2 t - 1} = |\tan t| \) 进行化简:

\[ = \dfrac{1}{2} \int \dfrac{1}{|\tan t|} \sec t \tan t \, dt \]

假设 \( \tan t \geq 0 \),则 \( |\tan t| = \tan t \):

\[ = \dfrac{1}{2} \int \sec t \, dt \]

这是一个标准已知积分:

\[ = \dfrac{1}{2} \ln|\tan t + \sec t| + C \]

由于 \( \dfrac{2x}{3} = \sec t \),我们有 \( t = \text{arcsec}\left(\dfrac{2x}{3}\right) \)。代回:

\[ = \dfrac{1}{2} \ln\left|\tan\left(\text{arcsec}\left(\dfrac{2x}{3}\right)\right) + \dfrac{2x}{3}\right| + C \]

利用恒等式 \( \tan(\text{arcsec}(x)) = \sqrt{x^2 - 1} \),我们将其化简为:

\[ = \dfrac{1}{2} \ln\left|\sqrt{\left(\dfrac{2x}{3}\right)^2 - 1} + \dfrac{2x}{3}\right| + C \]

练习题

计算下列积分。点击每个练习以查看分步解答。

练习 1:求 \( \displaystyle \int \dfrac{x^2}{\sqrt{9 - 2x^2}} \, dx \)

解答:

将分母重写为 \( \sqrt{9\left(1 - \dfrac{2x^2}{9}\right)} = 3\sqrt{1 - \left(\dfrac{\sqrt{2}}{3}x\right)^2} \)。

令 \( \dfrac{\sqrt{2}}{3}x = \sin t \implies x = \dfrac{3}{\sqrt{2}}\sin t \),\( dx = \dfrac{3}{\sqrt{2}}\cos t \, dt \)。

代入并化简得:

\[ \dfrac{9}{4\sqrt{2}} \left( \arcsin\left(\dfrac{\sqrt{2}}{3}x\right) - \dfrac{1}{2}\sin\left(2\arcsin\left(\dfrac{\sqrt{2}}{3}x\right)\right) \right) + C \]
练习 2:求 \( \displaystyle \int \dfrac{\sqrt{9x^2 + 1}}{x^4} \, dx \)

解答:

令 \( 3x = \tan t \implies x = \dfrac{1}{3}\tan t \),\( dx = \dfrac{1}{3}\sec^2 t \, dt \)。

代入积分并化简得:

\[ -\dfrac{(1 + 9x^2)^{3/2}}{3x^3} + C \]
练习 3:求 \( \displaystyle \int \dfrac{1}{\sqrt{9x^2 - 36}} \, dx \)

解答:

将分母重写为 \( \sqrt{9(x^2 - 4)} = 3\sqrt{x^2 - 4} \)。

令 \( \dfrac{x}{2} = \sec t \implies x = 2\sec t \),\( dx = 2\sec t \tan t \, dt \)。

计算积分得:

\[ \dfrac{1}{3}\ln\left(\dfrac{\left|\sqrt{x^2 - 4} + x\right|}{2}\right) + C \]

更多参考资料与链接